مسلما شما هم درباره ی موتورهای جت چیزایی شنیدین و شاید بعضی هاتون درباره ی جزئیاتش چیزی ندونید و شایدم اصلا ندونید چجوری کار می کنه!!! امروز می خام یه مطلب براتون بنویسم درباره ی موتورهای جت ، اینکه چجوری کارمیکنن؟؟؟ چند نوع هستند؟؟؟ کاربرداشون چیه؟؟؟ و اینجور چیزا….

احتمالا اصلا تا بحال درمورد موتورهای پس سوز و توربین های گازی چیزی نشنیده باشید ، درحالیکه این نوع موتورها خیلی خیلی کاربرد دارن مخصوصا توجاهایی که اصلا فکرش رو نمی کنید. برای مثال هلکوپترها ، نیروگاه های کوچک و تانک های M-1!!!

انواع توربین ها:

• حتما کلمه ی توربین بخار به گوشتون خورده. خیلی از نیروگاه ها از زغال سنگ ، گاز طبیعی ، بنزین و حتی راکتورهای هسته ای استفاده می کنند تا بخار آب تولید کنند . بخار آب از یه توربین عظیم و خیلی دقیق عبور می کنه و محور خروجی توربین رو به حرکت درمیاره.
• در سدها هم از توربین های آبی برای تولید نیرو استفاده می کنن. ساختار این توربین ها کاملا با توربین های گازی متفاوت هستند اما اصول اولیشون یکیه. دلیل تفاوتشون هم اینه که آب خیلی چگال تر از گاز هستش و سرعت پایینی هم داره.
• توربین های بادی. بدون شرح!

توربین های گازی هم کمی پیشرفته تر از توربین های بالایی هستند اما اصولشون یکیه. در یک توربین گازی هوای فشرده شده توربین رو به حرکت درمیاره. در همه ی توربین های مدرن موتور خودش گاز فشرده شده رو تولید می کنه بوسیله ی موادی مثل نفت سفید ، سوخت جت ، گاز طبیعی و حتی پروپانول. گرمای ناشی از سوختن این مواد هوای درون موتور را منبسط کرده ، در نهایت هوای پرسرعت و داغ باعث چرخش توربین می شه.

مزایای استفاده از موتورهای جت:

به نظر شما چرا برای یه تانک ۶۳ تنی مثل M-1 از یه توربین گازی ۱۵۰۰ اسب بخاری به جای یه موتور دیزلی استفاده می کنن؟؟؟ این موضوع به این برمی گرده که توربین های گازی دوتا مزیت فوق العاده نسبت به بقیه ی موتورها دارن:

• توربین های گازی نسبت توان به وزن بالاتری نسبت به بقیه ی موتورها دارند. به این معنی که با وزن کمشون نیروی بیشتری تولید می کنن.
• توربین های گازی خیلی کوچک تر از گونه های مشابهشون هستن.

حالا این سوال مطرح می شه که چرا برای ماشینایی مثل پیکان از توربوجت استفاده نمی شه؟؟؟ این سوال هم بر میگرده به اینکه موتورهای بنزینی یه مزیت هایی نسبت به توربین های گازی دارن:

• توربین های گازی خیلی گران قیمت هستن. چون باید از موادی استفاده بشکه در عین ریز بودن تحمل فشار و دمای بالا رو داشته باشه.
• مصرف سوخت بالایی هم دارن.

توربین های گازی چگونه کار می کنند؟؟؟

نحوه ی کار این توربین های بصورت تئوری خیلی خیلی سادست و از سه قسمت تشکیل شده:

• کمپرسور : که هوای ورودی به موتور رو تحت فشار قرار می ده.
• محفظه ی احتراق: سوخت در این قسمت منفجر می شه و هوای پرسرعت و پرفشار ایجاد می کنه
• توربین: انرژی گازهای پرسرعت و پرفشار رسیده از محفظه ی احتراق رو استخراج می کنه.

این هم عکس متحرکی از نحوه ی کار این توربین ها که مثلا می شه ازش در هلکوپترها استفاده کرد.

همون طور که از شکل هم مشخصه هوای Intake یا ورودی توسط پره های کمپرسور تحت فشار قرار می گیرند و به محفظه ی احتراق هدایت می شوند. سپس در محفظه ی احتراق فشار هوای ورودی بطور قابل توجهی بالا رفته و پس از گذشتن از توربین انرژی خود را به محور توربین داده و با سرعت کمی از موتور خارج می شوند.

محفظه ی احتراق:

حالا به سخت ترین مرحله ی تولید نیرو می رسیم. روشن کردن شمع در مقابل بادی که با سرعت چندصد کیلومتر برساعت درحال وزیدن است!!! بهترین راه استفاده از Flame Holder یا Can هستش که در شکل زیر یه برش طولی از اون نشان داده شده. خطوط قرمز نشان دهنده ی محل تزریق سوخت هستند.

به عنوان اطلاعات عمومی تا همین جا بسه چون خودمم بیشتر بلد نیستم. نکته های زیادی باقی موتده در باره ی این موتورها مثل نحوه ی روغن کاری این موتورها ، نحوه ی خنک کردنشون ، اینکه پره های کمپرسور و توربین چوری هستن و . . .

اما تو هواپیماهای مسافری از توربوفن (turbofans) استفاده میشه فرقشونم اینکه توربو فن ها یه پره ی بزرگ جلوی توربین دارن که فکر کنم کارش اینه که جریان هوا رو منظم تر کنه. اگه کسی کارش رو می دونه بگه تا ما هم بدونیم. عکس ییر یه نمونه توربوفن هستش:

مطلبی که نوشتم زیاد چنگی به دل نمی زنه شاید بخاطر اینه که اول کارمه

No related posts.