در این قسمت یکی از انواع VVTها رو معرفی می کنم.
۱)Cam-Changing VVT:
اصول کارکرد این دسته از VVTها باز کردن بیشتر سوپاپ هاست. پس زمان بندی بازو بسته شدن سوپاپ ها را تغییر نمی دهد. و مهمترین این گونه VVTها را معرفی می کنم.
در اواخر دهه ی هشتاد هوندا با معرفی سیستم معروف VTEC که مخفف Valve Timing Electronic Control بود گونه ی جدیدی رو از VVT به بازار آورد. با نصب این سیستم روی هوندا سیویک شهرت جهانی پیدا کرد و کمی بعد به یه سیستم استاندارد و دائمی موتورهای هوندا تبدیل شد.
در ابتدا VTEC دو مرحله ای بود. بطوریکه در دور های کمتر از مثلا ۴۵۰۰ موتور بصورت عادی و نرم کار می کرده اما بعد از ۴۵۰۰ موتور به شدت وحشی می شده. به اصطلاح می گن افزایش بهره وری پیوسته نیست.VTEC باعث می شده که ردلاین دور موتور به مقدار قابل توجهی افزایش پیدا کنه (در یکی از موتورهای هوندا ردلاین به ۹۰۰۰ رسیده بود) به همین خاطر ماکزیمم توان خروجی موتور هم افزایش پیدا می کرد. البته خوب کسی هیچ وقت در دور موتور بالای ۸۰۰۰ استفاده نمی کنه بهمین خاطر شما سود قابل توجهی از این سیستم نمی بردید. گشتاور هم همین طور. فقط در دورهای بالا ۵۰۰۰ افزایش داشت.بنابراین رانندگی چندان لذت بخشی رو نداشتن. از طرفی چون بعد دور ۴۵۰۰ قدرت ناگهانی زیاد می شد باید سریع دنده عوض می کردید. اگه شما بخاید تو دور ۴۰۰۰ تا ۵۰۰۰ رانندگی بکنید باید هر لحظه دنده عوض کنید که خیلی بده.
در کل VTEC دو مرحله ای فقط به درد مسابقه می خورد.
بعد ها VTEC سه مرحله ای هم اومد ولی بازم مشکلات سیستم قبلی رو داشت ولی خوب بازم یه خورده کمتر شده بودن.
حالاببینیم این سیستم چجوری کار می کرده.
مثال اول: VTEC سه مرحله ای.
به دقت عکس ها رو نگاه کنید بعدش مطلب رو بخونید. (روی عکس کلیک کنید)
عکسای بالا متعلق به یه VTEC سه مرحله ای هستن که روی یه موتور SOHC (تک میل بادامک نصب شده در بالای موتور!) نصب شده بود. اگه دقت کنید سه تا بادامک می بینید که تو هر عکس یکیشون به رنگ سبزه (البته تو عکس اولی دوتاشون به رنگ سبزه). این سه تا بادامک از نظر ابعاد و اندازه و خصوصیات با هم فرق دارن. بادامک وسطی (سریعه و اسبک رو بیشتر بلند می کنه) از همشون بزرگتره. بادامک سمت راست (کنده (خواهشن با ضمه بخونیدش نه با فتحه) و اسبک رو در حد نرمال بلند می کنه) از نظر ابعاد هم متوسطه و بادامک سمت چپی هم کنده (هم سرعت با بادامک سمت راسته) و اسبک رو هم از همه متر بلند می کنه و خیلی هم نازک و کوچیکه.
مرحله ی اول (دور کند): (STAGE-1) در این حالت سه تا بادامک مستقل از هم کار می کنن. سوپاپ ورودی توسط بادامک سمت چپ که از همه کوچیکتره به مقدار کمی باز می شه. سوپاپ خروجی هم توسط بادامک سمت راست که بزرگه ، به مقدار زیادی بلند می شه. بادامک وسطی هم چون از بقیه سریع تره نمی تونه توی بلند کردن سوپاپ ها نقشی داشته باشه. (خلاصه : سوپاپ ورودی رو بادامک چپ باز می کنه ، سوپاپ خروجی رو بادامک سمت راست و بادامک وسطی هیچ نقشی نداره. بهمین خاطره که بادامک های طرفین رو سبز کرده و بادامک وسطی رو سفید. چون بادامک وسطی نقشی نداره)
مرحله ی دوم (دور متوسط): (STAGE-2) در این حالت با فشار هیدرولیکی که به رنگ نارنجی کشیده شده کنترل سوپاپ ورودی رو از بادامکش (بادامک سمت چپ) گرفته و برعهده ی بادامک خروجی (سمت راست) می گذارن. بنابراین جفت سوپاپ ها توسط بادامکی که از نظر ابعاد بینابین بود باز می شه. اگه دقت کنید در این حالت سوپاپ ورودی به مقدار بیشتری نسبت به STAGE-1 باز می شه. (در این حالت بادامک هاس سمت چپ و میانی نقشی ندارن و سفید شده اند).
مرحله سوم (دور تند): (STAGE-3) خوب باتوجه به مراحل دو و سه این مرحله دیگه خیلی تابلوه. فشار هیدرولیک دوم رو هم وارد می کنن درنتیجه کنترل سوپاپ ها بر عهده ی بادامک وسطی میوفته. که هم خیلی درشته و هم خیلی سریع. درنتیجه سوپاپ ها در دور تند بیشتر و تندتر باز می شن تا موتور بتونه تو دور بالاتری کار کنه و سوخت بیشتری به محفظه وارد بشه.
اینم یه عکس دیگه که شاید بیشتر کمکتون کنه.
مثال دوم: Nissan Neo VVL.
این سیستم خیلی شبیه به VTEC سه مرحله ایه با این تفاوت که مشخصات (profile) بادامک سمت چپ و راست همسان هستند. در دور پایین هر کدام از سوپاپ ها مستقل بالا و پایین می روند ، با سرعت پایین تر و ارتفاع کمتر. در دور تند جفت سوپاپ ها توسط بادامک میانی کنترل شده درنتیجه سوپاپ ها با سرعت زیاد و ارتفاع بالایی حرکت می کنند. به نظر می رسه که این سیستم دو مرحله ای باشه اما اگه ریز عملکرد موتور رو ببینید ۳ مرحله ای کار می کنه. ((((در مثال قبل در مرحله ی دوم بادامک سمت راست فرمان می داد اما در این سیستم در مرحله ی دوم بادامک میانی به سوپاپ خروجی فرمان می ده و سوپاپ ورودی رو هم بادامک سمت چپ))))
مرحله ی ۱ (دور کند): جفت سوپاپ ها در آرایش کند کار می کنند. (بادامک چپ و راست فعال هستند)
مرحله ی ۲ (دور متوسط): سوپاپ ورودی آرایش کند داره اما سوپاپ خروجی آرایش تندی پیدا می کنه. (بادامک میانی و چپ فعال هستند)
مرحله ی ۳ (دور سریع): جفت سوپاپ ها آرایش تند دارند. (بادامک میانی فعال است).
شرکت هوندا یه کلیپ فلش از نحوه VTEC دو مرحله ای طراحی کرده که می تونید از اینجا ببینیدش.
نوشته های مشابه:
- VVT چیست؟ (قسمت سوم) در قسمت قبلی درباره ی گونه ی Cam Changing صحبت...
- VVT چیست؟ (قسمت پنجم) (Audi Valve Lift) این قسمت های VVT چیست فکر کنم از سریال جومونگ...
- انواع VVT (قسمت چهارم) خلاصه ی قسمت های قبل: در دو قسمت قبل که...
- VVT چیست؟ (قسمت اول) VVT مخفف عبارت Variable Valve Timing به معنی سیستم زمان...
- BMW Valvetronic فکر کنم دیگه آخرین پست های معرفی VVTها هم داره...
یک دیدگاه برای “VVT چیست؟ (قسمت دوم)” ثبت شده:
ای وای کی همچین حرفی زده به شما؟! من لینکتونو میزارم، خوشحال میشم اگه بتونی با کارایران همکاری داشته باشی، یا اجازه بدی چندتا از مطالبت رو با درج منبع و لینک به اینجا توی کارایران کپی کنم.